Cieśnina Ormuz ponownie w centrum uwagi rynku nawozów

Od drożności Ormuz zależy cena azotu

Koszty nawozów ponownie znalazły się pod presją, a głównym źródłem niepewności są napięcia wokół Cieśniny Ormuz. Znaczenie tego szlaku wynika z dużej koncentracji transportu kluczowych surowców: przechodzi przez niego około 34% światowego handlu mocznikiem, 23% amoniaku oraz 20% LNG, którego ceny wpływają na koszty produkcji nawozów azotowych. W efekcie problemy na jednej trasie żeglugowej mogą jednocześnie uderzyć w rynek energii, produkcję nawozów i koszty wytwarzania pasz.

Zależność jest bezpośrednia, ponieważ gaz ziemny odpowiada za 60–80% kosztów produkcji nawozów azotowych. Każde zakłócenie dostaw lub wzrost cen gazu szybko przekłada się więc na notowania nawozów. Szczególnie narażona pozostaje Europa, gdzie koszty produkcji już wcześniej były wyższe niż w innych regionach. Dalsze podwyżki cen gazu mogą ograniczyć opłacalność części lokalnych zakładów i zwiększyć zależność od importu. Dla producentów zwierzęcych oznacza to trwałą presję na koszty, ponieważ nawozy azotowe mają kluczowe znaczenie dla plonów traw i produkcji kiszonek.

Trwałym problemem pozostaje cena

Za wzrostem cen stoją nie tylko bieżące problemy logistyczne. Po poważnym zakłóceniu dostawy mogą wrócić do normy w ciągu kilku miesięcy, ale ceny mogą pozostać wysokie znacznie dłużej. W praktyce trwalszym problemem staje się więc nie sama dostępność nawozów, lecz ich koszt. W krajach, w których wsparcie dla rolników jest ograniczone, producenci mogą zmniejszać zużycie azotu. Może to prowadzić do niższych plonów i słabszej jakości pasz objętościowych, a także zwiększać potrzebę zakupu dodatkowej paszy.

Skala tego zjawiska będzie zależeć od czasu trwania zakłóceń. Przy krótszym kryzysie globalne zużycie azotu może spaść o 1–2%, a przy napięciach utrzymujących się przez rok nawet o 4%. Wzrost kosztów transportu i surowców może jednocześnie wpływać na ceny innych nawozów, nawet jeśli nie są one bezpośrednio zależne od sytuacji w Zatoce. W kolejnych miesiącach kluczowe będą ceny gazu, stawki frachtowe oraz opłacalność produkcji nawozów azotowych.